Jak rozmawiać o śmierci z dzieckiem

Choroba, śmierć, rozwód. Każdy z nas wolałby nie doświadczać takich sytuacji, jednak są one nieodłącznym elementem życia. Gdy rodzinę dotyka nieszczęście, trudno jest ukryć ten fakt przed dziećmi. Być może ich wiek uniemożliwi im pełne zrozumienie zaistniałych okoliczności, ale z pewnością będą wiedziały, że ich najbliżsi przechodzą kryzys. Nawet maluszki mają zdolność wyczuwania negatywnych emocji u swoich bliskich. Gdy pociecha zorientuje się, że rodzice zmagają się ze smutkiem lub cierpieniem, może pojawić się u niej uczucie lęku i niepokoju. Trudne rozmowy z dzieckiem dla każdego rodzica stanowią duże wyzwanie. Nie wolno ich jednak unikać ani udawać, że wszystko jest w porządku. Jeśli dziecko poczuje, że jest zupełnie inaczej, w rezultacie może dojść u niego do spadku poczucia bezpieczeństwa.

Kiedy można zacząć rozmawiać na ważne życiowe tematy?

Wszystko zależy od sytuacji. Jeśli członek rodziny zmaga się z bardzo ciężką chorobą, rozmowa z dzieckiem o śmierci nie powinna być odkładana w czasie. Warto dodać, że wbrew przekonaniu wielu osób, wiek dziecka nie uzasadnia stosowania uników. Maluszek poniżej 5 roku życia nie będzie w stanie w pełni pojąć tej sytuacji, ale to nie oznacza, że temat może być przemilczany. Dziecko z pewnością zauważy nieobecność bliskiej mu osoby. Oszukiwanie go opowiastkami o wyjeździe lub chorobie tylko pogorszy sytuację.

Jak powinna wyglądać taka konwersacja?

Rozmowa z dzieckiem o śmierci wymaga skupienia na konkrecie. Stosowanie eufemizmów, przenośni oraz półprawd, które z założenia mają mu pomóc oswoić się
z problemem, nie zdaje egzaminu. Nie należy mówić, że babcia odeszła, zasnęła lub poszła do nieba. Tak często rozmawiają rodzice ze swoimi pociechami, szukając łagodnego sposobu na przekazanie im smutnej informacji. Trzeba postarać się, aby komunikat był możliwie jak najprostszy, klarowny i zgodny z prawdą. Takie trudne rozmowy
z dzieckiem
bez względu na poruszaną tematykę, powinny być pozbawione elementu wtajemniczania lub tłumaczenia emocji odczuwanych przez rodziców w związku z zaistniałą sytuacją. To tylko zupełnie niepotrzebnie zagmatwa sprawę. Poza tym dziecko nie powinno być powiernikiem rodzica. Może wiedzieć, że odczuwa on smutek, jak również jakie zdarzenie wywołało u niego taką emocję. Nie powinno być jednak wciągane w zawiły świat emocji dorosłych. To tylko wywoła u niego konflikt, może nawet potrzebę znalezienia rozwiązania dla tego problemu. A to z kolei mogłyby niepotrzebnie przytłoczyć dziecko.

Rozmowa z dzieckiem o śmierci jest nieuchronna

Wielu rodziców wychodzi z założenia, że jeśli nie dzieje się nic złego, trudne rozmowy
z dzieckiem
można odsunąć na dalszy plan. Panuje przekonanie, że prędzej czy później życie samo sprowokuje taką dyskusję, więc jeśli tylko można odroczyć ją w czasie, to dlaczego by tego nie zrobić. Trzeba pamiętać, że dzieci mają kontakt z rówieśnikami, którzy mogą akurat mierzyć się z trudną życiową sytuacją. Czasem lepiej jest wykorzystać dogodny moment, niż pozwolić na to, aby z problematycznymi zagadnieniami wtajemniczyli ich po swojemu rówieśnicy. Warto bacznie obserwować dziecko. Do pewnego momentu maluchy nie interesują się tematyką umierania. Po osiągnięciu właściwego wieku, przy różnych okazjach mogą zacząć zadawać pytania dotyczące tej kwestii. Wymijające odpowiedzi lub ich zupełny brak, mogą tylko wywołać u dziecka przekonanie, że jest to temat tabu.

Jak prowadzić trudne rozmowy z dzieckiem?

Rozmowa z dzieckiem o śmierci nie powinna być prowadzona w pośpiechu. Nie trzeba
w żaden szczególny sposób aranżować tej sytuacji, gdyż dziecko natychmiast wyczuje jej sztuczność. Należy jednak znaleźć wolną chwilę, aby racjonalnie wytłumaczyć mu wybrane zagadnienie. Przygotować się także na to, że dziecko będzie miało pytania, na które należy odpowiedzieć spokojnie i możliwie jak najbardziej konkretnie. Nie wolno z nich kpić ani ich bagatelizować. Żadna rozterka, która pojawi się jako rezultat takiej konwersacji, nie powinna być zignorowana. Celem rozmowy jest wyjaśnienie sytuacji, a nie wzbudzenie lęku w dziecku.

 

Zobacz także: Mądre sposoby nagradzania malucha

Jak rozmawiać o śmierci z dzieckiem
5 (100%) 1 vote